CHÉN CỦA ĐỨC KITÔ
Nếu hôm nay Đức Giêsu kinh lý cộng đoàn chúng ta và hỏi: “Anh em mong điều gì nhất trong đời tu?”, có lẽ chúng ta sẽ có những câu trả lời khá sôi nổi với đáp án có thể là: nên thánh, sinh hoa trái trong sứ vụ, được Chúa chúc lành... Nhưng nếu Ngài hỏi tiếp: “Anh em có sẵn sàng đi trọn con đường dẫn đến điều ấy không?” thì có lẽ bầu khí sẽ lắng xuống phần nào.
Tin Mừng hôm nay chính là khoảnh khắc lắng xuống ấy.
Theo trình thuật của Thánh Mát-thêu, Đức Giêsu đang tiến lên Giêrusalem. Ngài biết rõ điều đang chờ đợi: bị nộp, bị kết án, bị đóng đinh. Đây không phải là số phận bất ngờ, nhưng là con đường vâng phục tự do để hoàn tất ý định cứu độ của Chúa Cha. Thế nhưng, ngay sau lời loan báo Thương Khó, mẹ của hai môn đệ Gia-cô-bê và Gio-an lại xin cho các ông được ngồi bên hữu và bên tả trong vinh quang.
Sự tương phản ấy làm lộ rõ một cám dỗ rất con người: khi Thiên Chúa mặc khải tình yêu tự hiến, chúng ta lại nghĩ đến vị thế và thành tựu. Khi Đức Kitô nói về thập giá, chúng ta dễ nghĩ đến mình sẽ được lợi lộc gì.
Chính lúc ấy, Ngài đặt câu hỏi trọng tâm:
Các anh có uống nổi chén Thầy sắp uống không?
Đó không chỉ là câu hỏi cho hai tông đồ trẻ năm xưa. Đó là câu hỏi cho mỗi chúng ta hôm nay, những người đã chọn theo Chúa trong linh đạo của Thánh Đa Minh.
Quý cha và anh em rất thân mến!
Chén trong Kinh Thánh, đặc biệt trong Cựu Ước mở ra rất nhiều ý nghĩa, và điều này tác giả thánh Vịnh 116 viết rằng:
13 Tôi xin nâng chén mừng ơn cứu độ
và kêu cầu thánh danh ĐỨC CHÚA.
14 Lời khấn nguyền với CHÚA, tôi xin giữ trọn,
trước toàn thể dân Người.
15 Đối với CHÚA thật là đắt giá
cái chết của những ai trung hiếu với Người.
Chén tượng trưng cho đau khổ và cái chết, đó là “vị đắng” trong Cựu Ước. Khi CGS đến, Ngài không cất khỏi vị đắng đó, chính Đức Giêsu cũng đã run rẩy trước chén ấy khi cầu nguyện trong vườn Cây Dầu: “Lạy Cha, nếu có thể được, xin cho con khỏi phải uống chén này” (Mt 26,39). Nhưng cũng chính Ngài, trong Bữa Tiệc Ly, đã cầm lấy chén và trao cho các môn đệ, gọi đó là máu Giao Ước, đổ ra cho muôn người được tha tội. Như thế, cùng một “chén”, nhưng không còn chỉ là biểu tượng của đau khổ; nó trở thành dấu chỉ của tình yêu tự hiến.
Như vậy, chén đau khổ đã trở thành chén cứu độ. Không phải vì vị đắng biến mất, nhưng vì tình yêu vâng phục đã làm biến đổi ý nghĩa của nó. Đức Giêsu không uống chén vì thích đau khổ. Ngài uống vì yêu. Và chính tình yêu ấy làm cho thập giá trở thành con đường sự sống.
Khi ĐGS đặt câu hỏi cho Gia-cô-bê và Gioan: Các anh có uống nổi chén Thầy sắp uống không?
Hai anh em đã mạnh dạn thưa: “Chúng con uống nổi.” Dù có thể lời đáp ấy còn pha chút bồng bột, nhưng cuối cùng, họ đã uống với 2 cách thế khác nhau mà Sách CVTĐ đã thuật lại:
Thánh Gia-cô-bê đã uống chén bằng cuộc tử đạo tại Giêrusalem khoảng năm 44. Được xem là vị tử đạo đầu tiên trong 12 Tông đồ. Một nhát gươm kết thúc đời ngài, nhưng mở ra sự trung tín trọn vẹn.
Còn Gioan tuy không chết vì gươm, nhưng Ngài sống, và sống rất lâu, theo truyền thống thì Ngài sống khoảng hơn 100 tuổi, và vào thời đó và thời này thì đây là một độ tuổi rất thọ. Tuy nhiên, “sống thọ” và “sống thánh” là hai câu chuyện hoàn toàn khác nhau. Sống thọ thì cũng có nhiều người có thể làm được, nhưng để sống thánh thì hẳn nhiên không phải ai cũng thành công.
Gioan đã lựa chọn phương án thứ 2 là: sống thánh. Tuy nhiên, để sống thánh, thì Gioan phải chiến đấu bền bỉ với thời gian, cô đơn và thử thách. Uống chén không chỉ là chết một lần; đôi khi là sống trung thành từng ngày suốt cả đời. Cuộc chiến đấu bền bỉ đó cũng chính là một vị đắng của chiếc chén mà ông đã uống.
Quý cha và anh em rất thân mến!
Mỗi chúng ta trong ơn gọi là một Tu sĩ Đa Minh, cũng mang trong mình những “cái chén” rất riêng. Chiếc chén ấy, lắm khi nằm ngay trong chính nhịp sống hằng ngày: trung thành với giờ kinh khi tâm hồn khô khan, kiên trì bên bàn học khi trí óc mỏi mệt, quảng đại trong đời sống chung khi khác biệt làm ta bị thử thách, khiêm tốn trong sứ vụ khi kết quả không như mong đợi. Đó không phải là những hy sinh lớn lao bên ngoài, nhưng là một cuộc tử đạo âm thầm của cái tôi.
Không dừng lại ở đó, Lời Chúa hôm nay còn đi xa hơn thế nữa, bởi nếu chỉ dừng lại ở hình ảnh “chiếc chén” như một đau khổ phải chịu, chúng ta vẫn chưa chạm tới trung tâm của bài Tin Mừng. Sau khi hai anh em xin chỗ vinh quang và sau khi các môn đệ khác tỏ ra bất bình, Đức Giêsu đã mặc khải một nguyên tắc hoàn toàn mới về sự lớn lao. Ai muốn làm lớn phải trở nên người phục vụ; ai muốn làm đầu phải trở nên đầy tớ. Và rồi Ngài kết luận bằng lời làm đảo lộn mọi tham vọng: “Con Người đến không phải để được phục vụ, nhưng để phục vụ và hiến mạng sống làm giá chuộc muôn người” (Mt 20,28).
Như vậy, uống chén của Đức Kitô không chỉ là chấp nhận đau khổ cho riêng mình, nhưng là bước vào chính lối sống của Ngài: sống cho người khác, hiến mình vì người khác, đặt lợi ích của anh em lên trên vị trí của bản thân. Chiếc chén Ngài trao không phải là biểu tượng của thất bại, nhưng là con đường của tình yêu phục vụ đến cùng.
Ước chi, mỗi lần Chúa hỏi: "Con có khả năng uống chén mà Thầy sắp uống không?", Bản thân con cũng như mỗi người chúng ta đây cũng có thể cùng với Gio-an và Gia-cô-bê thưa lại với Chúa: "Thưa Thầy, chúng con có thể - nhưng không phải vì chúng con mạnh mẽ, mà vì chúng con muốn học sống như chính Chúa Giê-su.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét